آیا واردات خودرو مشکل بازار را حل میکند؟
یک کارشناس صنعت خودرو معتقد است که واردات خودرو نه باعث رقابتی شدن صنعت خودروی ایران میشود و نه تأثیری بر تنظیم بازار دارد، زیرا ریشه این مسائل فراتر از موضوع واردات است.

امیرحسن کاکایی، کارشناس صنعت خودرو، درباره تأثیر افزایش واردات خودرو در سال ۱۴۰۳ بر بازار این کالا توضیح داد که مجلس شورای اسلامی با تصویب قانون ساماندهی بازار خودرو، طرح واردات را در شرایطی اجرا کرد که کشور با کمبود ارز مواجه بود. این مسئله باعث شد بانک مرکزی واردات خودرو را ممنوع کند، هرچند که خود این نهاد از واردات خودرو درآمد کسب میکرد. با این حال، مشکل کمبود ارز همچنان پابرجا ماند، اما نمایندگان مجلس بر واردات تأکید داشتند و معتقد بودند که این اقدام به افزایش رقابت در صنعت خودروی ایران کمک میکند، در حالی که این فرضیه از اساس نادرست بود.
وی افزود: صنعت خودروی ایران رقابتپذیر نیست و این ارتباطی به واردات ندارد بلکه در مسائل کلان اقتصادی و مشکلاتی از قبیل نداشتن ارتباطات جهانی موثر و کمبود شدید حاملهای انرژی ریشه دارد و این مشکلات با واردات خودرو حل نمیشود و برای رقابتپذیر بودن صنعت خودرو در ایران نیاز به رفع چالشهای یادشده است.
کاکایی ادامه داد: هدف دیگر مجلس از تاکید بر واردات خودرو تنظیم بازار بود که این مشکل هم با واردات حل نمیشود زیرا در کشوری که تورم ۴۰ درصدی دارد و همزمان بازار بورس آن نوسانات زیادی را تجربه میکند و مردم از این بازار رویگردان هستند بازارهایی مانند خودرو که کالایی به نسبت بادوام است از کالای مصرفی تبدیل به کالای سرمایهای تغییر جایگاه پیدا میکند. پس تا وقتی که تورم در کشور کنترل نشود بازار خودرو مانند بسیاری از بازارهای دیگر کشور قابل تنظیم نیست و افت و خیز را تجربه میکند، به همین دلیل بود که در سال ۱۴۰۳ با وجود واردات گسترده خودرو به ایران این بازار تنظیم نشد.
همچنین ببینید: شرایط جدید واردات خودرو برای ایرانیان خارج از کشور +جزئیات
این کارشناس همچنین از عملکرد درست دولت در واردات خودرو گفت و خاطرنشان کرد: واردات خودرو در اختیار دولت قرار ندارد، دولت تسهیلگری میکند و بخش خصوصی واردات را انجام میدهد و اگر موانعی از قبیل تحریمهای خارجی سد راه رشد صنعت میشود؛ این امر ارتباطی با دولت ندارد.
در نتیجه دولت در واردات خودرو کمکاری نکرده و آنچه اکنون با عنوان واردات در کشور وجود دارد در بیشتر موارد یک واردات غیرسیستماتیک است و شرکتهایی که اکنون قارچگونه برای واردات سبز شدهاند در آینده یک به یک از بین خواهند رفت؛ بنابراین جریان کنونی واردت نمیتواند بر آینده صنعت خودرو در ایران تاثیر مثبتی بگذارد بلکه تنها برای مدتی بازار را بر هم میزند و در آینده مردم را به دردسرهای زیادی خواهد انداخت.
وی یادآور شد: بانک مرکزی بنا به قانونی که مجلس وضع کرده راه را برای واردات خودرو باز میکند اما در مقابل تعرفه را به یکباره تغییر میدهد و به میزان قابل توجهی افزایش میدهد و مبنای محاسبات دلار تعرفه را تا ۶۸ هزار تومان بالا میبرد و مجلس هم از آنجا که این امور در حیطه اختیاران دولت است کاری نمیتواند بکند.
کاکایی اظهار داشت که واردات خودرو میتواند باعث افزایش نرخ ارز شود و در نتیجه، قیمت سایر کالاها نیز بالا برود. به گفته او، این روند تورمی ادامه خواهد داشت و احتمال دارد کشور در سال آینده برای پنجمین سال متوالی در محدوده تورم ۳۰ تا ۴۰ درصدی باقی بماند. او این وضعیت را نگرانکننده دانست و تأکید کرد که در شش دهه گذشته، اقتصاد کشور چنین سطحی از تورم را تجربه نکرده است.
منبع: مجله خودرو